{"id":2711,"date":"2023-12-01T11:45:09","date_gmt":"2023-12-01T11:45:09","guid":{"rendered":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/?p=2711"},"modified":"2023-12-01T11:45:09","modified_gmt":"2023-12-01T11:45:09","slug":"39-w-starym-kinie-cz-1","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/?p=2711","title":{"rendered":"39. W starym kinie cz. 1"},"content":{"rendered":"\n

W ostatnim numerze \u201eWitnickich Wie\u015bci z Ratusza\u201d Miejski Dom Kultury zapowiedzia\u0142 powr\u00f3t seans\u00f3w kina objazdowego w sali RCR. Czekaj\u0105c na pierwszy seans, przedstawi\u0119 kilka ciekawostek na temat pocz\u0105tk\u00f3w kinematografii w naszym mie\u015bcie.<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n\n\n\n

\n
\n

1. Niemiecki tygodnik \u201eDer Stern\u201d (\u201eGwiazda\u201d) kosztowa\u0142 10 fenig\u00f3w i po\u015bwi\u0119cony by\u0142 kinematografii. Jego pi\u0105ty numer wydany w styczniu 1939 r. zawiera artyku\u0142 \u201eKino-Jubilar in Vietz an der Ostbahn\u201d. Tekst po\u015bwi\u0119cony jest sali kinowej w Witnicy.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n

2. Ojcem tutejszej kinematografii by\u0142 Richard Tismer, kt\u00f3ry zaprosi\u0142 publiczno\u015b\u0107 na pierwszy seans filmowy. Odby\u0142 si\u0119 on 23 listopada 1913 r. w restauracji \u201eDeutscher Hof\u201d nale\u017c\u0105cej do Wilhelma H\u00f6he. Znajdowa\u0142a si\u0119 one w p\u00f3\u017aniejszym lokalu \u201eGezet\u201d przy ul. Sikorskiego. <\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Seans sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z czterech kr\u00f3tkich filmik\u00f3w, w tym trzech dramatycznych: \u201eVater\u201d (\u201eOjciec\u201d), \u201eIn sp\u00e4teren Jahren\u201d (\u201ePo latach\u201d) i \u201eDie Federn des Pfaunes\u201d (\u201ePawie pi\u00f3ra\u201d). W dobry humor wprawi\u0142 widz\u00f3w czwarty – komedia z podwi\u0105zk\u0105 w tytule – \u201eO, mein Strumpfband\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\n
\n

3. Richard Tismer by\u0142 w\u0142a\u015bcicielem parowej karuzeli, kt\u00f3r\u0105 odziedziczy\u0142 po ojcu. W sezonie letnim obje\u017cd\u017ca\u0142 z ni\u0105 okolic\u0119, a na sezon zimowy zakupi\u0142 projektor filmowy i wy\u015bwietla\u0142 witniczanom filmy. Widzowie siedzieli przy stolikach, wi\u0119c mogli si\u0119 w czasie seans\u00f3w pokrzepia\u0107 kufelkiem piwa. Dzia\u0142o si\u0119 to w epoce kina niemego, wi\u0119c kiedy pani Tismer obs\u0142ugiwa\u0142a projektor, jej m\u0105\u017c opowiada\u0142 tre\u015b\u0107 filmu. A w czasie przerw, na przyk\u0142ad kiedy zerwa\u0142a si\u0119 ta\u015bma filmowa, wype\u0142nia\u0142 czas opowiadaniem dowcip\u00f3w. By\u0142 zatem pionierem z temperamentem wodzireja.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n

4. Niespe\u0142na rok po kinowym debiucie wybuch\u0142a I wojna \u015bwiatowa i Richard Tismer zosta\u0142 powo\u0142any do wojska. Ale natura nie znosi pr\u00f3\u017cni. Kiedy witnicki kiniarz wojowa\u0142 za cesarza, jego miejsce zaj\u0119\u0142a berli\u0144ska firma, kt\u00f3ra zorganizowa\u0142a sie\u0107 lokali, w kt\u00f3rych wy\u015bwietlano filmy. W Witnicy odbywa\u0142o si\u0119 to w siedzibie towarzystwa strzeleckiego przy ul. Strzeleckiej. Dzi\u015b jest to sala \u201eParkowa\u201d. Poczt\u00f3wka przedstawia jej wn\u0119trze w czasach hitlerowskich.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n

5. W 1920 r. berli\u0144ska firma zwin\u0119\u0142a interes i pozbawiony konkurencji kiniarz wr\u00f3ci\u0142 do kinematografii. Sprzeda\u0142 karuzel\u0119 i rozpocz\u0105\u0142 budow\u0119 sta\u0142ej sali kinowej.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n

6. 20 listopada 1920 r. dzia\u0142alno\u015b\u0107 nowego kina rozpocz\u0105\u0142 seans filmu \u201eK\u00f6nig von Paris\u201d (\u201eKr\u00f3l Pary\u017ca\u201d) z Brunonem Kastnerem w roli g\u0142\u00f3wnej. W otwarciu wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 sam gwiazdor. Przyby\u0142 do Witnicy poci\u0105giem. Na stacji czeka\u0142 na niego okaza\u0142y zaprz\u0119g konny, kt\u00f3ry ruszy\u0142 w stron\u0119 centrum w szpalerze miejscowych i okolicznych wielbicielek i wielbicieli.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Podobno tego dnia w witnickich hotelach zabrak\u0142o miejsc. Budynek kina zdobi\u0142y girlandy kwiat\u00f3w. Zatem nowe przedsi\u0119wzi\u0119cie ruszy\u0142o z przytupem.<\/p>\n\n\n\n

\n
\n

7. Odt\u0105d mi\u0142o\u015bnicy kina mogli cieszy\u0107 oczy kreacjami Henny Porten, Lotte Neuman oraz naszej Apolonii Cha\u0142upiec, czyli Poli Negri. Cieszy\u0107 oczy, poniewa\u017c ta\u015bma d\u017awi\u0119kowa zosta\u0142a opatentowana kilka lat p\u00f3\u017aniej. W du\u017cych, a wi\u0119c bardziej intratnych kinach podk\u0142ad muzyczny zapewnia\u0142 pianista \u2013 taper, a czasem kilkuosobowy zesp\u00f3\u0142. Gospodarny Tismer puszcza\u0142 odpowiedni\u0105 p\u0142yt\u0119 z gramofonu.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n
\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n

8. Obiekt mia\u0142 charakter kinoteatru, w kt\u00f3rym prezentowane by\u0142y spektakle teatralne i muzyczne. Na fot. kasa biletowa i balkon rozebrany w latach 50. XX w.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n

9. W maju 1945 w\u0142adze powiatowe zabra\u0142y aparatur\u0119 kinow\u0105 do Gorzowa Wielkopolskiego. Czy to oznacza\u0142o koniec witnickiej kinematografii? Nie, ale o tym opowiem nast\u0119pna cz\u0119\u015b\u0107 naszego cyklu.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

W\u0142adys\u0142aw Wr\u00f3blewski<\/p>\n\n\n\n

Miejska Biblioteka Publiczna w Witnicy<\/p>\n\n\n\n

Korzysta\u0142em z dw\u00f3ch tekst\u00f3w Zbigniewa Czarnucha:<\/p>\n\n\n\n

\u201eNowe jubileusze! Browar, kino\u2026\u201d (\u201eWie\u015bci z Ratusza\u201d nr 20\/2013)<\/p>\n\n\n\n

\u201eKino\u201d w \u201eWitnicy na Starym Trakcie\u201d, Witnica 2012.<\/p>\n\n\n\n

Fotografie z w. w. artyku\u0142u w pi\u015bmie \u201eStern\u201d i Wikipedii. Poczt\u00f3wki ze zbior\u00f3w biblioteki i Moniki Chomont.<\/p>\n

<\/span><\/div>
<\/div><\/div><\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W ostatnim numerze \u201eWitnickich Wie\u015bci z Ratusza\u201d Miejski Dom Kultury zapowiedzia\u0142 powr\u00f3t seans\u00f3w kina objazdowego w sali RCR. Czekaj\u0105c na pierwszy seans, przedstawi\u0119 kilka ciekawostek na temat pocz\u0105tk\u00f3w kinematografii w naszym mie\u015bcie.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2716,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[15],"tags":[16,17,66,102],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2711"}],"collection":[{"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2711"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2711\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2722,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2711\/revisions\/2722"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2716"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2711"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2711"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2711"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}