{"id":1804,"date":"2022-02-15T12:50:09","date_gmt":"2022-02-15T12:50:09","guid":{"rendered":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/?p=1804"},"modified":"2022-02-15T13:00:21","modified_gmt":"2022-02-15T13:00:21","slug":"13-gwiazdy-z-dabroszynskiego-palacu","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/?p=1804","title":{"rendered":"13. Gwiazdy z d\u0105broszy\u0144skiego pa\u0142acu"},"content":{"rendered":"\n

\u201eWitnicki Flesz\u201d 3\/2021<\/p>\n\n\n\n

Siedziba w\u0142a\u015bcicieli D\u0105broszyna, obecnie w\u0142asno\u015b\u0107 M. i G. Witnica, sp\u0119dza sen z powiek samorz\u0105dowc\u00f3w od kilku kadencji. Ostatnio pojawi\u0142a si\u0119 szansa znalezienia gospodarza dla tej budowli, kt\u00f3rej pocz\u0105tki si\u0119gaj\u0105 ko\u0144ca XVII w.<\/em><\/p>\n\n\n\n\n\n

Hans Adam i jego potomkowie<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Pa\u0142ac wzni\u00f3s\u0142 Hans Adam von Sch\u00f6ning. S\u0142awny pisarz Theodor Fontane opisa\u0142 do\u015b\u0107 dobrze posta\u0107 tego arystokraty i \u017co\u0142nierza, a po\u015bwi\u0119cony mu tekst mo\u017cna przeczyta\u0107 po polsku w ksi\u0105\u017cce \u201ePo tej stronie Odry\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n

Hans Adam, cz\u0142owiek wykszta\u0142cony i bywa\u0142y w \u015bwiecie, na pewno by\u0142 utalentowanym dow\u00f3dc\u0105. Wyr\u00f3\u017cni\u0142 si\u0119 w wielu kampaniach wojskowych \u2013 w tym w wojnach tureckich, sk\u0105d przywi\u00f3z\u0142 dwie branki – urodziwe dziewczynki. M\u0142odsza, imieniem Fatima, jako doros\u0142a dama zrobi\u0142a furor\u0119 na europejskich salonach. <\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Jednym z jej adorator\u00f3w by\u0142 polski kr\u00f3l August II Mocny. Owocem ich zwi\u0105zku by\u0142 feldmarsza\u0142ek Fryderyk August Rutowski.<\/p>\n\n\n\n

\n
\n

W czasie wojny z Francj\u0105 da\u0142 o sobie zna\u0107 konfliktowy i wybuchowy charakter Hansa Adama, w\u00f3wczas ju\u017c feldmarsza\u0142ka. Po konflikcie z podkomendnym, kt\u00f3rego wyzwa\u0142 na pojedynek, zosta\u0142 zwolniony ze s\u0142u\u017cby u elektora saskiego. Takiego w\u0142a\u015bnie pysznego wodza przedstawia rze\u017aba w rodowym mauzoleum Sch\u00f6ning\u00f3w w d\u0105broszy\u0144skim ko\u015bciele. Jakby za chwil\u0119 mia\u0142 wyzwa\u0107 na szpady swego podw\u0142adnego gen. Barfusa.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Syn Hansa Adama Johann Ludwig niczym specjalnym si\u0119 nie wykaza\u0142. Dla nas mo\u017ce by\u0107 ciekawe, \u017ce doszed\u0142 do godno\u015bci szambelana kr\u00f3la polskiego i elektora saskiego. Jego c\u00f3rka, Eleonora von Wreech  sta\u0142a si\u0119 przedmiotem westchnie\u0144 nast\u0119pcy pruskiego tronu, p\u00f3\u017aniejszego Fryderyka Wielkiego. <\/p>\n\n\n\n

\n
\n

M\u0142ody ksi\u0105\u017c\u0119, nie mog\u0105c znie\u015b\u0107 tyranii koronowanego taty, spr\u00f3bowa\u0142 w towarzystwie por. von Katte ucieczki za granic\u0119. Z przedsi\u0119wzi\u0119cia nic nie wysz\u0142o. 6 listopada 1730 r. von Katte zosta\u0142 \u015bci\u0119ty na terenie twierdzy Kostrzyn. Miejsce jego egzekucji jest upami\u0119tnione tablic\u0105.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n

Nast\u0119pca tronu zosta\u0142 pozostawiony w Kostrzynie. Kiedy ju\u017c wolno mu by\u0142o opuszcza\u0107 miasto, zacz\u0105\u0142 si\u0119 pojawia\u0107 w d\u0105broszy\u0144skim pa\u0142acu, gdzie adorowa\u0142 pi\u0119kn\u0105 24-letni\u0105, od o\u015bmiu lat zam\u0119\u017cn\u0105 Eleonor\u0119 von Wreech. Co ciekawe, po latach oboje szczerze si\u0119 nie znosili. Pani pu\u0142kownikowa mia\u0142a kr\u00f3lowi za z\u0142e, \u017ce nie otrzyma\u0142a oczekiwanego wsparcia po spl\u0105drowaniu jej pa\u0142acu i d\u00f3br przez rosyjskie wojska. On \u017ale znosi\u0142 jej co rusz ponawiane pro\u015bby o pomoc.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Co si\u0119 tyczy potomk\u00f3w Hansa Adama, to Wikipedia podaje, \u017ce nale\u017ca\u0142 do nich Wernher von Braun, konstruktor rakietowego pocisku balistycznego V2. W czasie II wojny \u015bwiatowej ostrzeliwano nim Londyn. Jednak zwi\u0105zk\u00f3w z D\u0105broszynem raczej nie mia\u0142. Mo\u017ce to i lepiej\u2026<\/p>\n\n\n\n

\u017bukow- ostatnia gwiazda<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Von Schwerinowie, ostatni niemieccy w\u0142a\u015bciciele pa\u0142acu, opu\u015bcili D\u0105broszyn w nocy z 30 na 31 stycznia 1945 r. Niebawem  w dawnej siedzibie feldmarsza\u0142ka Sch\u00f6ninga zago\u015bcili inni wojskowi. Zakwaterowano w niej sztab 5 Armii Uderzeniowej gen. Niko\u0142aja Bierzarina.<\/p>\n\n\n\n

\n
\n

Ostatni\u0105 prawdziw\u0105 gwiazd\u0105, kt\u00f3ra zaznaczy\u0142a swoj\u0105 obecno\u015b\u0107 w tym miejscu by\u0142 radziecki marsza\u0142ek Gieorgij \u017bukow. Kronika filmowa uwieczni\u0142a jego narad\u0119 z genera\u0142ami dowodz\u0105cymi atakiem na Berlin. \u017bukow znany by\u0142 ze skuteczno\u015bci i \u0142atwego szafowania \u017co\u0142niersk\u0105 krwi\u0105. Wysokie straty w czasie forsowania Odry oraz  zdobywania wzg\u00f3rz Seelow i Berlina udowodni\u0142y, \u017ce w pe\u0142ni sobie zas\u0142u\u017cy\u0142 na przezwisko \u201egenera\u0142 \u015bmier\u0107\u201d.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

W latach 1946-1949 w pa\u0142acu mie\u015bci\u0142 si\u0119 Punkt Przyj\u0119\u0107 Pa\u0144stwowego Urz\u0119du Repatriacyjnego, a do czas\u00f3w przeobra\u017ce\u0144 biura i mieszkania miejscowego PRR-u.<\/p>\n\n\n\n

Co dalej z tym gmachem?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n

D\u0105broszy\u0144ski pa\u0142ac by\u0142 przebudowany ok. 1780 i 1820 r. oraz w 1851. Wtedy to budowla zosta\u0142a podwy\u017cszona o jedn\u0105 kondygnacj\u0119 i otrzyma\u0142a neogotycki wygl\u0105d. Do dzi\u015b przetrwa\u0142o wiele z dawnego wyposa\u017cenia wn\u0119trz, w tym okaza\u0142e kominki, malowid\u0142a na boazeriach i sztukaterie.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n

Zachowa\u0142 si\u0119 postument pod popiersie ksi\u0119cia Henryka Pruskiego d\u0142uta Jeana Houdona, o kt\u00f3rym wspomina\u0142em w poprzednim odcinku cyklu. Sama rze\u017aba r\u00f3wnie\u017c przetrwa\u0142a, mo\u017cna j\u0105 podziwia\u0107 w gorzowskim muzeum. Warto umie\u015bci\u0107 w pa\u0142acu przynajmniej jej kopi\u0119. Nowy w\u0142a\u015bciciel b\u0119dzie musia\u0142 r\u00f3wnie\u017c zadba\u0107 o rozleg\u0142y park zaprojektowany przez s\u0142awnego ogrodnika Petera Lenn\u00e9<\/a>.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

D\u0105broszy\u0144ski pa\u0142ac to ciekawy obiekt z bogat\u0105 histori\u0105. Warto o niego zadba\u0107 i sprawi\u0107, aby zacz\u0105\u0142 s\u0142u\u017cy\u0107 ludziom.<\/p>\n\n\n\n

W\u0142adys\u0142aw Wr\u00f3blewski<\/p>\n\n\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n
<\/span><\/div>
<\/div><\/div><\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Siedziba w\u0142a\u015bcicieli D\u0105broszyna, obecnie w\u0142asno\u015b\u0107 M. i G. Witnica, sp\u0119dza sen z powiek samorz\u0105dowc\u00f3w od kilku kadencji. Ostatnio pojawi\u0142a si\u0119 szansa znalezienia gospodarza dla tej budowli, kt\u00f3rej pocz\u0105tki si\u0119gaj\u0105 ko\u0144ca XVII w.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1814,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[15],"tags":[17,35,36,39,40],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1804"}],"collection":[{"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1804"}],"version-history":[{"count":8,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1804\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1825,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1804\/revisions\/1825"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1814"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1804"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1804"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/biblioteka.witnica.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1804"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}